على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3894

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

كه مىگويند : وهبنى الله فداك اى جعلنى . وهب زيدا منطلقا : يعنى انگار كه زيد منطلق است . وهبنى فعلت : يعنى انگار كه كردم و درين معنى فقط كلمه امر از آن مستعمل است و ماضى و مضارع آن نيامده . وهب ( vahab ) ا . ع . بخشش . وهبان ( vahab n ) م . ع . وهب وهبا و وهبا و وهبانا . ر . وهب ( vahb ) و ( vahab ) . وهبى ( vahbi ) ص . پ . مأخوذ از تازى - هر چيز بخشيده شده از جانب خدا . وهت ( vaht ) م . ع . وهته وهتا ( از باب ضرب ) : فشرد آن را و كوفت آن را به ديوار و جز آن . وهتة ( vahtat ) ا . ع . زمين پست . و افتادگى سخت . وهث ( vahs ) م . ع . وهث فى الشئ وهثا ( از باب ضرب ) : ستيهيد در آن چيز و سخت كوشيد . و وهث فلانا : سخت سپرد فلان را در زير پاى . وهج ( vahj ) م . ع . وهجت النار وهجا و وهجانا : افروخته شد آن آتش . وهج ( vahaj ) ا . ع . سوزندگى آتش و افروختگى آن . وهجان ( vahaj n ) م . ع . وهج وهجا و وهجانا . ر . وهج . وهد ( vahd ) ا . ع . زمين پست و هموار . و مغاك در زمين . ج : اوهد و وهدان . وهد ( vahd ) ع . ج . وهدة . وهدان ( vohd n ) ع . ج . وهد . وهدة ( vahdat ) ا . ع . جاى مطمئن و هموار . ج : وهد . و زمين پست و هموار . ج : وهاد . و هر ( vahr ) ا . پ . نام شهرى . و هر ( vahr ) م . ع . وهره وهرا ( از باب ضرب ) : انداخت آن را در كارى دشوار كه راه رهايى ندارد . و هر ( vahar ) م . ع . افروختگى پرتو آفتاب بر زمين چنان كه اضطراب آن همچو بخار نمايان گردد . وهران ( vahr n ) ا . ع . نام پدر گروهى از تازيان . و شهرى در اندلس . وهرة ( vahrat ) ا . ع . از اعلام است . وهره ( vahre ) ا . پ . نام شهرى . وهز ( vahz ) ا . ع . مرد كوتاه بالاى استوار خلقت و درشت اندام ميانه قامت . وهز ( vahz ) م . ع . وهز فلانا وهزا : زد فلان را به همه دست . و سپرد فلان را زير پاى . و دور كرد و راند فلان را . و برانگيخت فلان را . و وهز القملة بالظفر : كشت شپش را با ناخن . وهس ( vahs ) ا . ع . سروران . و سخن‌چينى . و رازگويى . و رفتار سخت . وهس ( vahs ) م . ع . وهسه وهسا ( از باب ضرب ) : كوفت آن را . و وهس الشئ : شكست آن چيز را . و وهس فلان : سخت رفت فلان . و وهس فى السير : شتاب كرد در رفتن . و وهس الشئ : سپرد آن را در زير پاى . و وهس على عشيرته : دست‌درازى كرد بر تبار خويش و حيله نمود . و هشت ( vahcat ) ا . پ . نام روز چهارم از خمسهء مسترقه و اين كلمهء مأخوذ وهوشتراى سنسكريت مىباشد . وهص ( vahs ) م . ع . وهص الشئ وهصا ( از باب ضرب ) : شكست آن چيز را و اين را در چيزهاى سست گويند . و نيز وهص الشئ : سخت سپرد آن چيز را در زير پاى و سخت بر زمين زد آن را و بدرشتى انداخت آن را . وهصة ( vahast ) ا . ع . زمين گرد و هموار و پست . وهضة ( vahzat ) ا . ع . زمين هموار پست و زمين گرد هموار پست . و وهضة من عرفط : زمين پست مغاك عرفطناك . وهط ( vaht ) ا . ع . لاغرى . و گروه و جماعت . و بوستان . و جايى كه در آن عرفط و عشر بسيار باشد . يق : وهط من عشر . و نام حديقه‌اى در طايف بنا كرده عمرو بن عاص . و نيز وهط : خصومت . ج : اوهاط . وهط ( vaht ) ع . ج . وهطة . وهط ( vaht ) م . ع . وهط وهطا ( از باب ضرب ) : شكست آن را . و وهط الشئ : پاسپرد كرد آن چيز را . و وهط فلانا : نيزه زد فلان را . و وهط زيد : سست و ضعيف گرديد زيد . و وهط فلان : لاغر گرديد فلان . وهطة ( vahtat ) ا . ع . زمين پست مغاك . ج : وهط و وهاط . وهف ( vahf ) م . ع . وهف النبات وهفا و وهيفا ( از باب ضرب ) : برك برآورد آن گياه و سبز شد و گواليد . و وهف فلان : نزديك شد فلان . و وهف للقوم شئ من الدنيا : پيش آمد آن قوم را و آشكار گرديد مر ايشان را چيزى از دنيا . و وهف لفلان كذا : نزديك رسيد